Stad en Ambt juli 2010

In dit nummer:

Bijna anderhalve eeuw media in Almelo

Jugendstil en zo in Almelo

Het Almelose leven aan de rand van de republiek

Honderdjarig Torentje biedt al vijftien jaar onderdak aan bijzondere kunst

Stadsmuseum druk met textielstempels

Religieus erfgoed gefotografeerd en beschreven

Koninklijke onderscheidingvoor Ineke Tierie

Koninginnedag 2010 is voor het bestuurslid Ineke Tierie- ter Horst van Stad en Ambt een bijzondere dag geworden: zij kreeg een koninklijke onderscheiding, samen met acht andere Almeloërs. Ineke Tierie werd tijdens de traditionele lintjesregen benoemd tot lid van de Orde van Oranje-Nassau. Burgemeester Jon Hermans-Vloedbeld speldde haar het eremetaal op. Met de onderscheiding eert de koningin Ineke Tierie voor haar grote culturele betrokkenheid en inzet, tot uitdrukking komend in verschillende bestuursfuncties door de jaren heen. Het bestuur van Stad en Ambt verraste haar met een feesttaart.

Met de Moorsoldaten naar de Emslandkampen

Door Jan van Kooij

‘Wir sind die Moorsoldaten” – het tragische levenslied van de duizenden mannen, die in de concentratiekampen in het Emsland hun leven verloren, was een paar keer in de bus te horen toen Stad en Ambt vrijdag 23 april jl. een bewogen reis door het Emsland maakte. Het was muziek van een geluidsbandje, dat reisgids Pieter Albers ooit te pakken had gekregen en dat prima paste in zijn onthutsende relaas over de Emslandkampen. ‘Wir sind die Moorsoldaten’ – een treurig lied op een melodie die ook al niet vrolijk stemde. Maar gelukkig scheen de zon en was overal langs de weg bloeiend hout te zien.
Het was al met al een bijzondere excursie van Stad en Ambt, met een goed geïnformeerde gids in de bus en als we uitstapten, een historicus die al jaren studie maakt van de vijftien vergeten kampen vlak over de grens. Ook dat was het nationaal-socialisme. Pieter Albers heeft ook een boek over dit gruwelijke drama geschreven. “Gevangen in het veen” heet het. Velen van ons kochten het deze dag.
Veertig jaar zwegen de Duitsers de kampen, de duizenden doden en de massagraven dood. Sinds 1985 is er sprake van enig eerherstel, kregen de laatste resten van de kampen informatieborden en werden de massa-kerkhoven voorzien van gedenkstenen, in een enkel geval met de namen van slachtoffers.
Rondlopen op zo’n dodenakker bleek voor de 35 deelnemers aan deze excursie een bevreemdende ervaring. Je werd er stil van. De reisgids wist als geen ander de weg in het Emsland en schuwde daarbij de smalste weggetjes niet. Maar de OAD-chauffeur had er geen moeite mee, temeer daar er deze vrijdag nauwelijks ander verkeer was in dit dun bevolkte land. Wat moet deze uithoek van Duitsland voor die ‘veensoldaten’ treurig stemmend zijn geweest, zo’n 60 á 70 jaar geleden en zeker op regenachtige dagen.
Enkele dagen voor de 4de mei bleek deze excursie zeer op z’n plaats voor een historische kring als de onze, uitnemend passend in een programma van herdenkingen op vele plaatsen, ook in Almelo. De foto’s geven een impressie van het Almelose bezoek aan de Emslandlager en aan het documentatiecentrum dat in Papenburg is gesticht en waar de ‘vergessene und verdrängte Geschichte’ bezoekers uit binnen- en buitenland trekt. Waarschijnlijk 30.000 tegenstanders en andere slachtoffers van het nazi-regiem uit vele landen vonden de dood in deze kampen, zo staat in een folder over dit informatiecentrum te lezen. Vijftien Emslandlager zo vlakbij Twente – het is goed dat zo nu en dan de aandacht erop wordt gevestigd zoals op deze 23ste april. Het erover blijven praten, het niet vergeten is het enige wat wij zoveel jaren later kunnen doen tegen de gruwelijke en schandelijke daden van de nazi’s.

In het aprilnummer:

Hinsz-pijpen terug in de Grote Kerk door verhuizing
van het orgel uit het Nieuwland
Vijftien vergeten kampen vlak over de grens
Dokter De Vlieger en de sociale kwestie
De bevrijding van Almelo 4 en 5 april 1945
Verhalen rond een molensteen deel III
Focus op Titus Brandsma en ds. De Geus
Langs de Vriesen Aa - Pieternardus Hoeve
Nieuws uit Stad en Ambt

Kuieravond

De Historische Kring Stad en Ambt Almelo opent op woensdag 13 januari het nieuwe jaar met haar traditionele ” Kuieroavond” in de Schouw aan het Kerkplein. Verwacht mag worden dat net als vorig jaar Thomasvaer en Pieternel weer aanwezig zullen zijn voor een terugblik op het afgelopen jaar.
Er zullen korte historische films vertoond worden die ongetwijfeld aanleiding geven tot de nodige kuieractiviteiten, de traditionele ” kniepertjes” zullen niet ontbreken en een originele twentse uitsmijter zal voor de nodige hilariteit zorgen.
Aanvang 20.00 uur. Toegang leden gratis, andere belangstellenden EUR 2.50. Parkeren bij het Kolkje.

Januarinummer Stad en Ambt

Foto: Ben Asteleijner

In dit nummer o.a.:

De Almelose tak van het geslacht Stork
Gerrit van Houten
Puzzeltje
Verhalen rond een molensteen
Langs de Vriesen Aa - Stjeavens Hoeve

Agenda

Woensdag 9 december organiseert de Historische Kring Stad en Ambt Almelo een bijeenkomst die helemaal gewijd is aan het unieke Mans Kapbaarg mozaïek in de tunnel in de Wierdensestraat.
Grote inspirator van dit project – Ineke Pezie – zal dan aan de hand van een bijzondere dia serie vertellen over de totstandkoming van dit unieke kunstwerk en met haar gehoor de ernstige zorgen delen over de staat waarin dit project thans verkeert. Zeer spoedige actie is vereist om dit prachtige geheel te bewaren voor onze stad. Daarbij spelen financiën een grote rol. Begroot is dat er € 200.000.- nodig is voor algeheel herstel en behoud.
De gemeente zal een deel van de kosten voor haar rekening nemen maar forse bijdragen van sponsoren en particulieren zullen nodig zijn om dit unieke geheel voor de toekomst te bewaren.
Iedereen die zich betrokken voelt bij dit doel en er alles over wil weten, is van harte welkom. Leden gratis entree, overige belangstellenden € 2.50
De bijeenkomst vindt plaats in “De Schouw”aan het Kerkplein, parkeren mogelijk aan het Kolkje.